本书收录了我国主要植物园迁地栽培的姜科植物20属147种2变种，其中列入《中国生物多样性红色名录——高等植物卷》（2013）的濒危植物2种、易危植物10种、近危植物19种，中国特有植物49种，原产于东南亚和非洲的境外分布植物14属29种，纠正了植物园鉴定错误的物种名称，补充了基于干标本观察的物种分类学信息，新增受威胁等级（CR、EN和VU）物种34种。每种植物都包括中文名、拉丁名、别名等分类学信息和自然分布、迁地栽培形态特征、引种信息、物候信息、栽培要点及主要用途，并附精美彩色图片展示物种形态学特征。采用Kress et al.（2002）分类系统，属和种按照拉丁名字母顺序排列。    本书可供植物学、农学、园林园艺学、环境保护等相关专业的大专院校师生及植物爱好者参考使用。

序

前言

概述

  一、姜科植物的形态特征

  二、姜科的分类、起源和分布

  三、中国姜科植物研究简史和豆蔻花、红豆蔻花及山姜花的原植物考证

  四、中国姜科植物的应用

  五、姜科植物引种和中国姜科植物资源、栽培现状

  六、姜科植物繁殖和栽培要点

  七、姜科植物杂交育种与新品种选育

  八、姜科植物主要病虫害及防治

各论

  姜科  Zingiberaceae

    姜科分属检索表

  山姜属  Alpinia Roxburgh

    山姜属分种检索表

    1  三叶山姜  Alpinia austrosinensis (D. Fang) P. Zou & Y. S. Ye

    2  距花山姜  Alpinia calcarata (Haworth) Roscoe

    3  灰岩山姜  Alpinia calcicola Q. B. Nguyen & M. F. Newman

    4  节鞭山姜  Alpinia conchigera Griffith

    5  香姜  Alpinia coriandriodora D. Fang

    6  红豆蔻  Alpinia galanga (Linnaeus) Willdenow

    7  脆果山姜  Alpinia globosa (Loureiro) Horaninow

    8  狭叶山姜  Alpinia graminifolia D. Fang & J. Y. Luo

    9  桂南山姜  Alpinia guinanensis D. Fang & X. X. Chen

    10  海南山姜  Alpinia hainanensis K. Schumann

    11  小草蔻  Alpinia henryi K. Schumann

    12  光叶山姜  Alpinia intermedia Gagnepain

    13  山姜  Alpinia japonica (Thunberg) Miquel

    14  箭秆风  Alpinia jianganfeng T. L. Wu

    15  草豆蔻  Alpinia katsumadae Hayata

    16  长柄山姜  Alpinia kwangsiensis T. L. Wu & S. J. Chen

    17  假益智  Alpinia maclurei Merrill

    18  毛瓣山姜  Alpinia malaccensis (Burman f. ) Roscoe

    19  马来良姜  Alpinia mutica Roxburgh

    20  黑果山姜  Alpinia nigra (Gaertner) B. L. Burtt

    21  华山姜  Alpinia oblongifolia Hayata

    22  高良姜  Alpinia officinarum Hance

    23  卵果山姜  Alpinia ovoidocarpa H. Dong & G. J. Xu

    24  棱果山姜  Alpinia oxymitra K. Schumann

    25  益智  Alpinia oxyphylla Miquel

    26  宽唇山姜  Alpinia platychilus K. Schumann

    27  多花山姜  Alpinia polyantha D. Fang

    28  花叶山姜  Alpinia pumila Hooker f.

    29  紫苞山姜  Alpinia purpurata (Vieillard) K. Schumann

    30  云南草蔻  Alpinia roxburghii Sweet

    31  光叶云南草蔻  Alpinia roxburghii var. glabrior (Handel-Mazzetti) T. L. Wu

    32  皱叶山姜  Alpinia rugosa S. J. Chen & Z. Y. Chen

    33  密苞山姜  Alpinia stachyodes Hance

    34  滑叶山姜  Alpinia tonkinensis Gagnepain

    35  艳山姜  Alpinia zerumbet (Persoon) B. L. Burtt & R. M. Smith

  豆蔻属  Amomum Roxburgh

    豆蔻属分种检索表

    36  香砂仁  Amomum aromaticum Roxburgh

    37  双花砂仁  Amomum biflorum Jack

    38  海南假砂仁  Amomum chinense Chun ex T. L. Wu

    39  爪哇白豆蔻  Amomum compactum Solander ex Maton

    40  长果砂仁  Amomum dealbatum Roxburgh

    41  长序砂仁  Amomum gagnepainii T. L. Wu, K. Larsen & Turland

    42  无毛砂仁  Amomum glabrum S. Q. Tong

    43  海南豆蔻  Amomum hainanense Y. S. Ye, J. P. Liao & P. Zou

    44  白背豆蔻  Amomum hypoleucum Thwaites

    45  野草果  Amomum koenigi J. F. Gmelin

    46  海南砂仁  Amomum longiligulare T. L. Wu

    47  长柄豆蔻  Amomum longipetiolatum Merrill

    48  九翅豆蔻  Amomum maximum Roxburgh

    49  蒙自砂仁  Amomum mengtzense H. T. Tsai & P. S. Chen

    50  细砂仁  Amomum microcarpum C. F. Liang & D. Fang

    51  疣果豆蔻  Amomum muricarpum Elmer

    52  波翅豆蔻  Amomum odontocarpum D. Fang

    53  宽丝豆蔻  Amomum petaloideum (S. Q. Tong) T. L. Wu

    54  方片砂仁  Amomum quadratolaminare S. Q. Tong

    55  银叶砂仁  Amomum sericeum Roxburgh

    56  头花砂仁  Amomum subcapitatum Y. M. Xia

    57  白豆蔻  Amomum verum Blackwell

    58  云南豆蔻  Amomum velutinum X. E. Ye,Skornicková & N. H. Xia

    59  疣子砂仁  Amomum verrucosum S. Q. Tong

    60  春砂仁  Amomum villosum Loureiro

  凹唇姜属  Boesenbergia Kuntze

    凹唇姜属分种检索表

    61  白斑凹唇姜  Boesenbergia albomaculata S. Q. Tong

    62  心叶凹唇姜  Boesenbergia maxwellii Mood,L. M. Prince & Triboun

    63  凹唇姜  Boesenbergia rotunda (Linnaeus) Mansfield

  短唇姜属  Burbidgea Hook. f.

    短唇姜属分种检索表

    64  短唇姜  Burbidgea schizocheila Hackett

    65  狭花短唇姜  Burbidgea stenantha Ridley

  角山奈属  Cornukaempferia Mood & K. Larsen

    66  橙花角山奈  Cornukaempferia aurantiiflora Mood & K. Larsen

  姜黄属  Curcuma Linnaeus

    姜黄属分种检索表

    67  姜荷花  Curcuma alismatifolia Gagnepain

    68  味极苦姜黄  Curcuma amarissima Roscoe

    69  郁金  Curcuma aromatica Salisbury

    70  大莪术  Curcuma elata Roxburgh

    71  广西莪术  Curcuma kwangsiensis S. G. Lee & C. F. Lian

    72  姜黄  Curcuma longa Linnaeus

    73  南昆山莪术  Curcuma nankunshanensis N. Liu,X. B. Ye & J. Chen

    74  长序郁金  Curcuma petiolata Roxburgh

    75  莪术  Curcuma phaeocaulis Valeton

    76  红苞姜黄  Curcuma rubrobracteata Skornickova,M. Sabu & Prasanthkumar

    77  川郁金  Curcuma sichuanensis X. X. Chen

    78  温郁金  Curcuma wenyujin Y. H. Chen & C. Ling

    79  顶花莪术  Curcuma yunnanensis N. Liu & S. J. Chen

    80  印尼莪术  Curcuma zanthorrhiza Roxburgh

  二列苞姜属  Distichochlamys M. F. Newman

    81  红纹二列苞姜  Distichochlamys rubrostriata W. J. Kress & Rehse

  拟豆蔻属  Elettariopsis Baker

    82  单叶拟豆蔻  Elettariopsis monophylla (Gagnepain) Loesener

  茴香砂仁属  Etlingera Giseke

    茴香砂仁属分种检索表

    83  玫瑰姜  Etlingera elatior (Jack) R. M. Smith

    84  红茴砂  Etlingera littoralis (J. Koenig) Giseke

    85  紫茴砂  Etlingera pyramidosphaera (K. Schumann) R. M. Smith

    86  茴香砂仁  Etlingera yunnanensis (T. L. Wu & S. J. Chen) R. M. Smith

  舞花姜属  Globba Linnaeus

    舞花姜属分种检索表

    87  紫丁香舞花姜  Globba arracanensis Kurz

    88  峨眉舞花姜  Globba emeiensis Z. Y. Zhu

    89  澜沧舞花姜  Globba lancangensis Y. Y. Qian

    90  毛舞花姜  Globba marantina Linnaeus

    91  橙果舞花姜  Globba patens Miquel

    92  舞花姜  Globba racemosa Smith

    93  螳螂舞花姜  Globba radicalis Roxburgh

    94  双翅舞花姜  Globba schomburgkii Hooker f.

    95  无柄舞花姜  Globba sessiliflora Sims

  姜花属  Hedychium J. Koenig

    姜花属分种检索表

    96  矮姜花  Hedychium brevicaule D. Fang

    97  红姜花  Hedychium coccineum Buch. -Ham. ex Smith

    98  姜花  Hedychium coronarium J. Koenig

    99  峨眉姜花  Hedychium flavescens Carey ex Roscoe

    100  黄姜花  Hedychium flavum Roxburgh

    101  圆瓣姜花  Hedychium forrestii Diels

    102  金姜花  Hedychium gardnerianum Sheppard ex Ker Gawler

    103  短唇姜花  Hedychium horsfieldii R. Brown ex Wallich

    104  广西姜花  Hedychium kwangsiense T. L. Wu & S. J. Chen

    105  卷唇姜花  Hedychium longicornutum Griffith ex Baker

    106  勐海姜花  Hedychium menghaiense X. Hu & N. Liu

    107  肉红姜花  Hedychium neocarneum T. L. Wu,K. Larsen & Turland

    108  普洱姜花  Hedychium puerense Y. Y. Qian

    109  思茅姜花  Hedychium simaoense Y. Y. Qian

    110  草果药  Hedychium spicatum Smith

    111  疏花草果药  Hedychium spicatum var. acuminatum (Roscoe) Wallich

    112  毛姜花  Hedychium villosum Wallich

    113  滇姜花  Hedychium yunnanense Gagnepain

  大豆蔻属  Hornstedtia Retzius

    大豆蔻属分种检索表

    114  大豆蔻  Hornstedtia hainanensis T. L. Wu & S. J. Chen

    115  西藏大豆蔻  Hornstedtia tibetica T. L. Wu & S. J. Chen

  山奈属  Kaempferia Linnaeus

    山奈属分种检索表

    116  紫花山奈  Kaempferia elegans (Wallich) Baker

    117  山奈  Kaempferia galanga Linnaeus

    118  苦山奈  Kaempferia marginata Carey ex Roscoe

    119  小花山奈  Kaempferia parviflora Wallich ex Baker

    120  海南三七  Kaempferia rotunda Linnaeus

  拟姜花属  Larsenianthus W. J. Kress & Mood

    121  拟姜花  Larsenianthus careyanus (Bentham ex Hooker f.) W. J. Kress & Mood

  象牙参属  Roscoea Smith

    122  早花象牙参  Roscoea cautleyoides Gagnepain

  长果姜属  Siliquamomum Baillon

    123  长果姜  Siliquamomum tonkinense Baillon

  管唇姜属  Siphonochilus J. M. Wood & Franks

    管唇姜属分种检索表

    124  蓝花管唇姜  Siphonochilus brachystemon (K. Schumann) B. L. Burtt

    125  粉花管唇姜  Siphonochilus kirkii (Hooker f.) B. L. Burtt

  长管姜黄属  Smithatris W. J. Kress & K. Larsen

    长管姜黄属分种检索表

    126  缅甸长管姜黄  Smithatris myanmarensis W. J. Kress

    127  长管姜黄  Smithatris supraneanae W. J. Kress & K. Larsen

  土田七属  Stahlianthus Kuntze

    128  土田七  Stahlianthus involucratus (King ex Baker) Craib ex Loesener

  姜属  Zingiber Miller

    姜属分种检索表

    129  匙苞姜  Zingiber cochleariforme D. Fang

    130  花叶姜  Zingiber collinsii Mood & Theilade

    131  珊瑚姜  Zingiber corallinum Hance

    132  侧穗姜  Zingiber ellipticum (S. Q. Tong & Y. M. Xia) Q. G. Wu & T. L. Wu

    133  峨眉姜  Zingiber emeiense Z. Y. Zhu

    134  海南姜  Zingiber hainanense Y. S. Ye. L. Bai & N. H. Xia

    135  蘘荷  Zingiber mioga (Thunberg) Roscoe

    136  斑蝉姜  Zingiber monglaense S. J. Chen & Z. Y. Chen

    137  紫姜  Zingiber montanum (J. Koenig) Link ex A. Dietrich

    138  截形姜  Zingiber neotruncatum T. L. Wu, K. Larsen & Turland

    139  光果姜  Zingiber nudicarpum D. Fang

    140  姜  Zingiber officinale Roscoe

    141  圆瓣姜  Zingiber orbiculatum S. Q. Tong

    142  拟红球姜  Zingiber ottensii Valeton

    143  弯官姜  Zingiber recurvatum S. Q. Tong & Y. M. Xia

    144  红冠姜  Zingiber roseum (Roxburgh) Roscoe

    145  阳荷  Zingiber striolatum Diels

    146  肿苞姜  Zingiber ventricosum L. Bai, Skornicková,N. H. Xia & Y. S. Ye

    147  版纳姜  Zingiber xishuangbannaense S. Q. Tong

    148  盈江姜  Zingiber yingjiangense S. Q. Tong

    149  红球姜  Zingiber zerumbet (Linnaeus) Roscoe ex Smith

参考文献

附录1  书中已收录的害虫名录及姜科寄主

附录2  文献资料记载危害姜科植物的害虫及姜科寄主（华南植物园未有发生）

附录3  植物园地理环境

中文名索引

拉丁名索引